آنی بازار آنی بازار

راه حل فرار از تورم بالا چیست؟

راه حل فرار از تورم بالا چیست؟ آنی بازار: داده های بانک مرکزی از نرخ تورم نشان داده است از 1397 به این طرف هر سال با نرخ تورم بالای سی درصد سروکار داشتیم. بعد از ثبت تورم سی و یک درصدی در سال 1397، این شاخص در سالیان 1398 تا 1402 به ترتیب ارقام چهل و یک درصد، چهل و هفت درصد، چهل و شش درصد، پنجاه و سه درصد و چهل و هفت درصد را ثبت نمود و در سالیان 1403 و 1404 نیز با وجود برخی کنترل ها بازهم بالای سطح سی و پنج درصد باقی ماند تا طولانی ترین تکرار تورم بالا در دهه های اخیر رقم بخورد.



به گزارش آنی بازار به نقل از خبر آنلاین، تورم هشت سال قبل را باید طولانی ترین مقطع با تورم بالای 30 درصد بدانیم.
به گزارش فرارو سالیان 1397 تا 1404 از این حیث به دو دوره مختلف زمانی در قرن اخیر شباهت پیدا می کند. دوره اول که اوایل دهه 20 و اشغال ایران به دست متفقین با ثبت تورم بالای 100 درصد همزمان شد و دوره دوم که مردم در سالیان بعد از جنگ هشت ساله و نیمه اول دهه 70 برای پنج سال متوالی با تورم 20 تا 50 درصد روبرو بودند. در هر دو مقطع البته نرخ تورم بالاخره مهار گشت. اقدامات سیاسی در دهه 20 به مهار تورم سه رقمی کمک کرد و راهکارهای اقتصادی دهه 70 مانع از عبور تورم از مرز 50 درصد شد.

شباهت تورم فعلی با دو برهه تاریخی در دهه 20 و 70
داده های بانک مرکزی از نرخ تورم نشان داده است از 1397 به این طرف هر سال با نرخ تورم بالای 30 درصد سروکار داشتیم. بعد از ثبت تورم 31 درصدی در سال 1397، این شاخص در سالیان 1398 تا 1402 به ترتیب ارقام 41 درصد، 47 درصد، 46 درصد، 53 درصد و 47 درصد را ثبت نمود و در سالیان 1403 و 1404 هم با وجود برخی کنترل ها همچنان بالای سطح 35 درصد باقی ماند تا طولانی ترین تکرار تورم بالا در دهه های اخیر رقم بخورد.

قبل از این دوره طولانی شدیدترین موج تورمی تاریخ اقتصاد ایران در سالیان 1321 و 1322 به وقوع پیوست. سال هایی که نرخ تورم به ترتیب ارقام خیره کننده 96.2 درصد و 110.5 درصد را ثبت نمود. عامل اصلی این اعداد بی سابقه اشغال ایران توسط متفقین در کوران جنگ جهانی دوم بود. در آن برهه دولت وقت مجبور شد برای تأمین هزینه های ارتش های بیگانه در ایران به صورت بی رویه ای اسکناس بدون پشتوانه چاپ کند. همزمان بسته شدن مسیرهای تجاری و حتی احتکار مواد غذایی قحطی شدیدی را رقم زد که نرخها را روزانه بالا می برد.

دومین دوره طولانی و پیوسته گرانی ها به نیمه اول دهه 70 برمی گردد. اقتصاد ایران از سال 1370 تا 1375 برای شش سال متوالی تورم های بالای 20 درصد را به خود دید. آمارها به ترتیب 20.7 درصد، 24.4 درصد، 22.9 درصد، 35.2 درصد، رکورد معروف 49.4 درصد در سال 1374 و در نهایت 23.2 درصد در سال 1375 بودند. دلیل این گرانی ها به سیاستهای خاص سالیان بعد از پایان جنگ، آزادسازی قیمت ها، دریافت وام های خارجی و البته شوک یکسان سازی قیمت ارز ارتباط داده می شود.
البته در سالیان 1390، 1391 و 1392 هم به خاطر دور اول تحریمها و جهش قیمت ارز تورم به سطوح بالای 20 و 30 درصد رسید اما این روند طولانی مدت نشد و با تغییر فضای سیاسی و اقتصادی به سرعت مهار گشت.

ایران چطور از تورم های تاریخی نجات پیدا کرد؟
عبور از تورم های اوایل دهه 20 و 70 با تغییر مسیر سریع در سیاستگذاری همراه بوده است. در اوایل دهه 20، پایان جنگ جهانی دوم و خروج کامل ارتش متفقین از ایران اصلی ترین عامل خاموش شدن موتور تورم حساب می شد. با خروج آنها اجبار دولت به چاپ پول برایشان قطع شد. از طرف دیگر با باز شدن مجدد مسیرهای تجارت جهانی و ورود کالاهای اساسی به کشور تعادل به بازار بازگشت. تغییرات فیزیکی و سیاسی آن سال ها موجب شد تا نرخ تورم در سال 1323 با یک سقوط آزاد همراه شود و اقتصاد ایران از لبه پرتگاه تورم سه رقمی نجات پیدا کند.

نیمه اول دهه 70 البته ماجرا کاملا ریشه داخلی داشت و تورم آن مقطع بی ارتباط به سیاستهای خاص دولت پنجم نبود. دولت ششم تشخیص داد سیاستهای آزادسازی سریع اقتصادی و رها کردن فنر قیمت ارز به تورم نزدیک 50 درصدی در سال 1374 منتج شده و تأثیر مهمی در بازار داشته. راهکار فرار در آن مقطع کنار گذاشتن موقت شوک درمانی بود.

مرور اخبار مربوط به راهکارهای دولت برای فرار از تورم بالای 40 درصد، به کلیدواژه هایی همچون سیاستهای انقباضی و کاهش هزینه مثل کاهش کسری بودجه، کنترل رشد نقدینگی و حتی تعدیل نیرو در شرکت های دولتی ختم می شود. از سیاستهای ارزی و تجاری آن زمان هم نباید غافل شد. مدیریت قیمت ارز و کاهش 40 درصدی هزینه های واردات کالا قسمتی از سیاستهای ارزی و تجاری آن روزها حساب می شود.

در کنار این سیاست ها، سیاستهای در رابطه با مدیریت بدهی های خارجی و اقدامات نظارتی هم در کنترل قیمت ارز تأثیر داشتند. مجموعه ای از این اقدامات کمک کرد تا سال 1384 و پایان کار دولت ششم و هفتم نرخ تورم در محدوده 10 درصد آرام گیرد.


منبع:

1405/02/10
20:35:28
5.0 از 5
112
تگهای خبر: ارز , اقتصاد , بازار , بانك
این مطلب آنی بازار را پسندیدید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان آنی بازار در مورد این مطلب
نظر شما در مورد این مطلب آنی بازار
نام:
ایمیل:
نظر:
سوال:
= ۹ بعلاوه ۳
جدیدترین ها

تگها
ارز اقتصاد بازار ارزش بانك تولید رپورتاژ سازمان